Bilgisayar uzmanları ve araştırmacılardan kanser için işbirliği

computing-cancer

Microsoft bilgisayar uzmanları ve araştırmacılar kanserin “çözümü” için nasıl çalışıyor; yaklaşımlardan öngörülere özetle paylaşıyoruz.

Microsoft’un tüm dünyadaki araştırma laboratuvarlarında, bilgisayar bilimcileri, programcılar, mühendisler ve birçok uzman, sistem tasarımı ve güvenliğinden kuantum hesaplama ve veri görselleştirmeye kadar bilgisayar endüstrisinin en çetin problemlerini çözmek için çalışıyor. Bu bilim insanları, mühendisler ve programcılardan bazılarının oluşturduğu bir alt grubun ise farklı bir hedefi var: Bu grup, bilgisayar bilimini kullanarak insanlığın karşısındaki en karmaşık, ölümcül sorunlardan birini, kanseri çözmeye çalışıyor.

Bunu da test tüpleri, beher kaplarıyla değil, çoğunlukla algoritmalar, bilgisayarlarla yapıyorlar.

Microsoft’un Cambridge, İngiltere’deki laboratuvarında programlama ilke ve araçları grubunun biyoloji kökenli üyesi Jasmin Fisher, yaptıklarını, “Biyolojide yürütülen günlük araştırma yöntemlerini değiştirmeye çalışmak” olarak tanımlıyor.

Bir grup araştırmacı, dünyanın önde gelen onkologlarının hastaları için en etkili, bireyselleştirilmiş kanser tedavisini bulmalarına yardımcı olmak amacıyla, mevcut tüm araştırma verilerini kolayca düzenleyip arama yapacakları bir yöntemi oluşturmak için makine öğrenmesi ve doğal dil sürecini kullanıyor.

Diğer bir grup, radyologların hastalarda tümörün ilerlemesini daha ayrıntılı bir biçimde anlayabilmelerini sağlamak amacıyla makine öğrenmesini bilgisayar görüntülemesiyle eşleştiriyor.

Diğer bir araştırmacı grubuysa, bilim insanlarının kanserlerin nasıl oluştuğunu, bunlara karşı en etkili tedavilerin hangileri olduğunu anlamalarına yardımcı olan güçlü algoritmalar geliştirdi.

Yine bir başka grup, bilim insanlarının, bir gün, hücreleri, kanser dâhil birçok hastalığa karşı savaşmak üzere programlayabilmelerini amaçlayan büyük bir hedefe yönelik çalışıyor.

İki temel bilgisayar bilimi yaklaşımı

Microsoft’un temel araştırma laboratuvarlarından sorumlu kurumsal başkan yardımcısı Jeannette M. Wing, projeler ayrı ayrı birbirlerinden çok farklı görünse de, Microsoft’un kanserin çözümüne yönelik kapsayıcı felsefesinin iki temel yaklaşıma odaklandığını belirtti.

Yaklaşımlardan biri, kanserle diğer biyolojik süreçlerin bilgi işleme sistemleri olduğu düşüncesine dayanıyor. Bu yaklaşımda, biyolojik süreçlerin modellenmesi, açıklanmasında, bilgi işleme süreçlerinin modellenmesi, açıklanması için kullanılan, programlama dilleri, derleyiciler, model denetleyiciler gibi, aynı araçlar kullanılıyor.

Diğer yaklaşım daha veri yönelimli. Araştırmacıların, makine öğrenmesi gibi teknikleri, biyolojik verilerin beklenmedik bir biçimde ortaya çıkmış olan zengin çeşitliliğine uygulayabilecekleri, bu gelişmiş analiz araçlarını kanseri daha iyi anlamak, tedavi etmek için kullanabilecekleri düşüncesine dayanıyor.

Bu iki yaklaşımın paylaştığı ortak bir temel var; bunlardan biri, başarının, hem biyologların hem bilgisayar bilimcilerinin uzmanlıklarını ortaya koymalarına bağlı olduğu düşüncesi.

Wing, “Biyologlarla bilgisayar bilimcileri arasındaki işbirliği aslında bu çalışmanın işlerliğinin anahtarı” diyor. Wing’e göre Microsoft’un, kansere karşı yürütülen savaşımda bilgisayar biliminin kullanılması için yaptığı kapsamlı, cesur yatırımların geçerli bir nedeni var. Her şeyden önce şirketin temel misyonuyla yakından ilişkili.

“Her kişiye, her kuruluşa daha fazlasını başarma yetkinliğini kazandırmaktan söz ediyorsanız; bu, bu yolculuğun ilk adımıdır.”

“Bundan da öte”, diyor Wing, “Microsoft’un bulut bilişime yaptığı kapsamlı yatırım, büyük sorunların çözülmesi için yüksek bilişim gücüne gerek duyan bir alanla doğal bir uyum sağlıyor.”

Wing’e göre, uzun dönemde Microsoft’un müşterilere, seçtikleri bilişim platformu hangisi olursa olsun, gerekli araçları sağlamanın yollarına yatırım yapması mantıklı; bu platform bir gün canlı bir hücre bile olabilir: “Geleceğin bilgisayarları yalnızca silikondan yapılma olmayacak, belki de canlı maddeden yapılacak; onun için o bilgisayarlarda programlama yapmanın ne demek olduğunu anlamamız gerekir.”